Zekât Kimlere Farzdır? Nisab Miktarı ve Zekât Hesaplama

Zekât, belirli bir zenginlik ölçüsüne sahip olan Müslümanın, malının bir kısmını Kur'an'da belirtilen kimselere vermesidir. İslam'ın beş temel esasından biridir. Bu yazıda zekâtın şartlarını, kimlere verileceğini ve nasıl hesaplanacağını bulabilirsiniz.

Zekâtın Farz Olmasının Şartları

Bir kimseye zekâtın farz olması için şu şartlar aranır:

• Müslüman, akıllı, ergenlik çağına girmiş ve hür olmak
• Nisab miktarı mala sahip olmak
• Bu malın aslî ihtiyaçlardan (ev, eşya, binek gibi) ve borçtan fazla olması
• Malın artıcı (nemâ) özellikte olması: para, altın, ticaret malı gibi
• Malın üzerinden bir kameri yıl geçmesi (havelân-ı havl)

Nisab Miktarı ve Zekât Oranı

Diyanet İşleri Başkanlığı, para ve ticaret mallarında nisab ölçüsü olarak 80,18 gram altını esas almaktadır. Borçları düşüldükten sonra bu değerde veya daha fazla birikimi olan kişi, birikiminin kırkta birini (%2,5) zekât olarak verir.

Zekât Kimlere Verilir?

Tevbe Sûresi'nin 60. âyetinde zekâtın verileceği sekiz grup bildirilmiştir:

1. Fakirler: Nisab miktarı malı olmayanlar
2. Miskinler: Hiçbir şeyi olmayan, muhtaç durumdakiler
3. Zekât toplayan görevliler
4. Müellefe-i kulûb: Kalpleri İslam'a ısındırılmak istenenler
5. Köleler: Hürriyetine kavuşması için
6. Borçlular: Borcunu ödeyemeyecek durumda olanlar
7. Allah yolunda olanlar (fî sebîlillâh)
8. Yolda kalmışlar (ibnü's-sebîl): Memleketinde malı olsa da yolculukta muhtaç kalanlar

Zekât Kimlere Verilmez?

• Anne, baba, dede ve nineler
• Çocuklar ve torunlar
• Eşler birbirine
• Nisab miktarı mala sahip zengin kimseler

Kardeşler, amca, dayı, hala, teyze ve bunların çocukları muhtaç durumdaysa onlara zekât verilebilir.